Thủ tục xuất khẩu viên nén gỗ (Wood Pellets): Mã HS, FSC & Phyto

Trong kỷ nguyên chuyển dịch sang năng lượng xanh, thủ tục xuất khẩu viên nén gỗ, viên nén mùn cưa (Wood Pellets) đang trở thành một trong những điểm sáng rực rỡ nhất của ngành xuất khẩu lâm sản Việt Nam. Hàng triệu tấn viên nén sinh khối đang được vận chuyển mỗi năm sang các nhà máy nhiệt điện tại Nhật Bản, Hàn Quốc và Châu Âu để thay thế cho nhiên liệu hóa thạch.

Điểm cực kỳ thuận lợi là Nhà nước đang khuyến khích tối đa việc xuất khẩu mặt hàng này với mức thuế suất 0%, khác hẳn với chính sách siết chặt ở thủ tục xuất khẩu gỗ xẻ thanh. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất lại đến từ yêu cầu khắt khe của nước nhập khẩu. Doanh nghiệp bắt buộc phải chứng minh được nguồn gốc gỗ hợp pháp thông qua Bảng kê lâm sản, và hầu hết các đối tác lớn đều yêu cầu phải có chứng chỉ quản lý rừng bền vững (FSC / PEFC).

Thêm vào đó, việc bảo quản viên nén gỗ đi đường biển cũng là một bài toán khó. Giống như xuất khẩu pallet gỗ, nếu không xử lý hun trùng và chống ẩm đúng cách, viên nén sẽ bị mốc hoặc rã vụn thành mùn cưa. Để lô hàng khối lượng lớn hạ bãi an toàn và thông quan trơn tru, sếp cần sự hỗ trợ từ một đại lý hải quan sành sỏi. Dưới đây là quy trình thực chiến từ Zship Logistics.

Định nghĩa Viên nén gỗ trong Hải quan

Viên nén gỗ (Wood Pellets) hay viên nén mùn cưa là nhiên liệu sinh học (Biomass) được sản xuất từ các phụ phẩm của ngành chế biến gỗ như: mùn cưa, phôi bào, dăm gỗ, cành ngọn cây. Qua hệ thống dây chuyền sấy và ép dưới áp suất cao, chất lignin tự nhiên trong gỗ sẽ nóng chảy và kết dính các hạt mùn cưa lại thành dạng viên trụ cứng tròn mà không cần dùng đến hóa chất phụ gia. Trong biểu thuế, nó được xếp rõ ràng vào nhóm nhiên liệu từ phế liệu gỗ.

Căn cứ pháp lý & Chú thích chi tiết Điều/Khoản

Xuất khẩu viên nén gỗ chịu sự chi phối mạnh mẽ của các quy định về quản lý lâm sản (nhấp xem văn bản gốc):

Mã HS Code và Biểu thuế xuất khẩu Viên nén gỗ

Sếp cần lưu ý áp đúng mã định danh của “Viên nén gỗ” để hệ thống tự động nhận diện thuế 0%:

Quy trình thực hiện thủ tục hải quan xuất khẩu

Bước 1: Chuẩn bị Bảng kê & Đóng gói Jumbo

Tổng hợp các hóa đơn mua dăm/mùn cưa để lập Bảng kê lâm sản. Viên nén gỗ xuất khẩu thường đóng trong Bao Jumbo (Jumbo Bags – FIBC) loại 600kg – 800kg hoặc đi dạng rời (Bulk). Hàng cần được sấy đạt độ ẩm tiêu chuẩn (thường <10%) để tránh vỡ vụn.

Bước 2: Lấy Booking & Đóng Container

Viên nén rất nặng và tốn diện tích, thường sử dụng Container 40’HC để tối ưu thể tích và đóng được khoảng 24 – 26 tấn. Trước khi nhét bao Jumbo vào cont, BẮT BUỘC phải lót giấy Kraft kín vách container và treo từ 10 – 15kg túi hút ẩm (Desiccant) để chống lại hiện tượng ngưng tụ hơi nước khi tàu đi qua các vùng biển lạnh.

Bước 3: Hun trùng (Fumigation) & Phyto

Đăng ký kiểm dịch trên Cổng Một cửa Quốc gia. Sau khi container đóng xong, đơn vị hun trùng sẽ xịt thuốc (thường là Phosphine) để diệt trừ mọt gỗ. Cán bộ kiểm dịch vùng sẽ lấy mẫu kiểm tra và cấp Giấy chứng nhận Phytosanitary gốc.

Bước 4: Mở tờ khai VNACCS & Xin C/O

Truyền tờ khai hải quan. Đối với mặt hàng có liên quan đến Bảng kê lâm sản, tờ khai thường bị bẻ sang Luồng Vàng để hải quan kiểm tra hồ sơ giấy. Nếu hồ sơ chuẩn, tờ khai sẽ được thông quan. Sau khi tàu chạy, sếp mang hồ sơ lên VCCI xin C/O (Form VJ đi Nhật, AK đi Hàn…).